post

Jak ominąć ZUS? Jak płacić niższe składki? Czy jest legalny sposób na pomniejszenie składek do ZUS? ZUS za granicą?

 

Szukasz najlepszego sposobu na ominięcie ZUSu?

Jak ominąć ZUS? Jak płacić niższe składki? Czy jest legalny sposób na pomniejszenie składek do ZUS? ZUS za granicą? ZUS w Anglii? Dlaczego składki są tak wysokie a świadczenia tak niskie? Wiele tych i innych im podobnych pytań każdego dnia zalewa fora internetowe. Również różni „eksperci” usiłują na podobne pytania udzielić odpowiedzi. A szczególnie ważne jest to że każda księgowa z Łodzi , Warszawy , Poznania czy innych miast musi mieć tę kwestię opanowaną do perfekcji. Generalnie bez większych trudności łatwo zauważyć, że do dobrego zgłębienia tematu potrzebna jest pogłębiona analiza. Nie zniechęcaj się jednak drogi Czytelniku – nie zamierzamy tutaj opublikować rozprawy naukowej, która przeciętnemu Kowalskiemu kojarzy się jedynie z niezrozumiałym bełkotem przeciętnie świeżego obywatela spod sklepu z piwem. Zaplanowaliśmy serię artykułów, która w zwarty i co najważniejsze przystępny sposób udzieli odpowiedzi na wiele pytań związanych z funkcjonowaniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Od razu uprzedzamy jednak cisnące się pytania: nie jesteśmy związani z żadną organizacją, nie jesteśmy wynajęci do robienia PR (dobrego lub złego) ZUS-owi, nie jesteśmy również członkami żadnej partii politycznej. Zwyczajnie, sami będąc (chcąc czy nie) ubezpieczeni u największego polskiego ubezpieczyciela poznaliśmy (przynajmniej z grubsza) mechanizmy (te legalne) nim kierujące oraz (dość dokładnie) prawa (są takie!) i obowiązki (z tych kilka jest dotkliwych) ubezpieczonych. Rozsiądź się więc wygodnie i oddaj lekturze – życzymy miłego odbioru. Warto wziąć też pod uwagę, co by było, gdyby zostały zlikwidowane składki ZUS.

Czym jest ZUS?

Dziś część pierwsza: Czym jest ZUS.

Mało kto wie, ze Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma ciekawą historię. Powstał ostatecznie przed II Wojną Światową w październiku 1934 roku jako wynik skutecznej reformy systemu ubezpieczeń społecznych. Należy mieć na uwadze, że w połowie lat trzydziestych ubiegłego wieku w związku z okrzepnięciem Rzeczypospolitej w odbudowanej formie państwowej konieczne stało się uporządkowanie ubezpieczeń społecznych, które w różnych formach (modyfikowanych już po wywalczeniu niepodległości) istniały już w czasach rozbiorów. Historia narodowego ubezpieczyciela trwa już 80 lat z pięcioletnią przerwą w latach 1955 – 1960. W tych latach jego obowiązki przejęły Ministerstwo Pracy i Opieki Społecznej oraz związki zawodowe i rady narodowe. Od 1934 roku do teraz (jesień 2015) u steru Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stało 23 osoby w tym ośmiu dyrektorów (w latach 1938 – 1955) oraz piętnastu prezesów (1960 – 2015). Wśród zarządzających były cztery kobiety – wszystkie na stanowisku prezesa lub pełniącej obowiązki prezesa. Dzisiaj prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wybiera Rada Ministrów. Spore znaczenie ma również rada nadzorcza w której skład wchodzi obecnie dwanaście osób. Jednocześnie należy pamiętać, że ubezpieczyciel narodowy jest instytucją państwową o charakterze publicznoprawnym oraz jest jednostką sektora finansów publicznych (państwowych). Oznacza to, że jest głęboko zakorzeniony w procesie budżetowania oraz w majątku narodowym. Żeby dobrze zrozumieć rolę ZUS-u w Polsce trzeba znać jego zadania. Należy do nich:

– Realizacja przepisów o ubezpieczeniach społecznych (dzieli się na wiele zespołów zadań)

– Opiniowanie projektów aktów prawnych z zakresu ubezpieczenia społecznego (np. OFE!)

– Realizacja umów i porozumień międzynarodowych w dziedzinie ubezpieczeń społecznych.

– Dysponowanie środkami finansowymi Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS) oraz Funduszu Alimentacyjnego.

– Opracowanie aktuarialnych analiz i prognoz w zakresie ubezpieczeń społecznych.

– Wystawianie osobom uprawnionym legitymacji (emeryta, rencisty).

– Kontrola orzecznictwa o czasowej niezdolności do pracy.

– Kontrola uiszczania przez płatników składek oraz kontrola ubezpieczonych z tytułu obowiązków w zakresie ubezpieczeń społecznych oraz innych zadań zleconych ZUS.

– Wydawanie biuletynu informacyjnego.

– Popularyzacja wiedzy o ubezpieczeniach społecznych (np. spoty telewizyjne).

Łatwo można więc zaobserwować, że ZUS ma dość szeroki zakres zadań. Realizowane są one poprzez sieć terenową składająca się z:

– Centrali ZUS

– 43 oddziałów,

– 212 inspektoratów,

– 70 biur terenowych,

Warto wiedzieć że w 2014 roku w ZUS pracowało ponad 46 tysięcy osób a średnie wynagrodzeni wynosiło ok 3,8 tys zł brutto.

W związku z upodmiotowieniem obywateli w wyniku przemian ustrojowych z przełomu lat ’80 i ’90 XX wieku w Polsce oraz ze względu na żywotne zainteresowanie płatników regularnie rośnie nadzór społeczny (grupy zainteresowanych, pojedyńcze osoby, przedstawiciele środków masowego przekazu). Pomimo tego w ciągu ostatniego ćwierćwiecza ZUS-em targały różne nieprawidłowości. Z pośród wszystkich warto wymienić:

– sprawę nieprawidłowości znalezionych przez NIK przy procesie informatyzacji (program „Kompleksowy System Informatyczny”),

– kwestia tzw „Pałaców ZUS” (NIK wskazał na nieracjonalne zarządzanie nieruchomościami {budową i wynajmowaniem} w posiadaniu ZUS),

– korupcja (działania ABW doprowadziły w 2009 do zatrzymania wielu osób włącznie z ówczesnym prezesem ZUS),

– praktyki w zakresie egzekucji należności (niekorzystne raporty i orzeczenia zarówno Najwyższej Izby Kontroli jak również Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z lat 2004-2014)

– kwestia transferu środków z OFE do ZUS (dotyczy zarówno ZUS jak również rządzącej wówczas w Polsce koalicji polityków PSL i PO.

Podsumowując warto zwrócić uwagę na fakt, że w ciągu 75 lat swojego funkcjonowania Zakład Ubezpieczeń Społecznych spełniał ważną rolę w życiu Polaków zajmując się zarówno gromadzeniem jak również dystrybucją środków zgromadzonych w ramach składek. Nie bez znaczenia jest również fakt działalności Funduszu Alimentacyjnego. Niestety w ostatnim czasie szereg niekorzystnych zjawisk (nie zawsze mających swoje korzenie w samej instytucji) związanych z ubezpieczycielem spowodował znaczne osłabienie zaufania społecznego oraz coraz częstsze wskazywanie na konieczność reformowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wydaje się, że ważne aby w tym procesie oprócz koniecznego eliminowania nieprawidłowości utrzymać w zakresie celu również ważne zadanie związane z kontynuacją realizacji solidaryzmu narodowego w ramach ubezpieczeń społecznych.